Saturday, January 24, 2026

नामसाधन संतत आवडते विश्वंभरा! पाषाणाही भंगू शके नित्य कोसळती धारा!

नामसाधन संतत आवडते विश्वंभरा!ध्रु.
पाषाणाही भंगू शके नित्य कोसळती धारा!

देह, मन दोन पेठी - मन स्थिर, देह फिरे 
प्रारब्धाच्या खुंट्यामुळे देह पेठे हे तो फिरे 
भगवंती मन स्थिर साधक हो तुम्ही करा!१

नको शंका, नको भय, नको आळस, प्रमाद 
नित्यनेमे जर झाले नाम साधन प्रसाद 
गुरुचरणी जो भाव तोच खास तारणारा!२ 

दृढविश्वासाने नाम मना आवडीने घ्यावे 
पुरे कर्तव्याचे भान तुवा राखावे राखावे 
ऐसा भक्तचि निश्चये प्रिय होतसे ईश्वरा!३

रचयिता : श्रीराम बाळकृष्ण आठवले 

गोंदवलेकर महाराज यांची प्रवचने मधील प्रवचन क्रमांक २४ (२४ जानेवारी) वर आधारित काव्य.

एखाद्या दगडावर पुष्कळ पाणी एकदम ओतले तर तो दगड नुसता भिजेल आणि पाणी निघून जाऊन कोरडा होईल पण तेच पाणी थेंब थेंब असे एकाच ठिकाणी व अखंड पडत राहिले तर त्या दगडाला भोक पडेल. त्याप्रमाणे केव्हातरी पुष्कळ साधन करण्यापेक्षा अगदी अल्प प्रमाणात का होईना पण नित्यनेमाने जर नामाचे साधन केले तर ते जास्त परिणामकारक होते. जात्याला दोन पेठी असतात त्यातील एक स्थिर राहून दुसरे फिरत राहिले तर दळण दळले जाऊन पीठ बाहेर पडते पण जर दोन्ही पेठी फिरत राहिली तर दळण दळले न जाता श्रम होतात. माणसाची शरीर व मन अशी दोन पेठी आहेत. त्यातील मन हे स्थिर आहे व देह हे फिरणारे पेठे आहे. मन परमेश्वराच्या ठिकाणी स्थिर करावे व देहाने प्रपंचाच्या गोष्टी कराव्या. प्रारब्धाचा संबंध देहापर्यंतच असतो. प्रारब्धरुपी खुंटा देहरूपी पेठ्यात बसून तो त्याला फिरवतो व मनरूपी पेठे स्थिर असते. देह प्रारब्धावर सोडावा.

No comments:

Post a Comment